Arteriovenöz Malformasyon (AVM)

Arteriovenöz Malformasyon veya AVM, beyin veya omurilikte anormal kan damarı kümesidir.Normal kan damarı vücuda oksijen ve diğer besin maddelerini taşırken AVM damarları besin maddeleri olmayan kan taşır. Araştırmacıların çoğu AVM’lerin hemen hepsinin konjenital olduğuna veya doğumdan itibaren var olduğuna inanırlar.

Kan vücutta kapiller damarlara dallanan arterler (atar damarlar) ile taşınır. Daha sonra kalbe venler (toplar damarlar) ile döner. AVM varlığında arterler kanı direk venlere taşır ve aradaki kapiller damarları bypas ederek kısa devre yaratan şant yapmış olur.

Belirtileri Nelerdir?

AVM’ler genelde semptom oluşturmaz. Bazı vakalarda başka durumlar değerlendirilirken tesadüfen bulunur. Eğer semptom yaparsa malformasyonun lokasyonuna göre değişir. Nadir vakalarda AVM epilepsi, nörolojik problem ve ağrı yapar. Serebral AVM’ler başağrısı ve lokasyona bağlı diğer spesifik semptomlara yol açabilir.

Tedavi Seçenekleri Nelerdir?

Nadir vakalarda,özellikle yaşlılarda,AVM’yi tedavi etmeden bırakmak ve hastayı gözlemlemek en iyi seçenek olabilir. Diğer tüm vakalar için ise 3 tedavi seçeneği mevcuttur:cerrahi olarak çıkarılması, endovasküler tedavi ve stereotaksik radyocerrahi.

Cerrahi

Eğer AVM cerrahi ile tamamen çıkarılabilirse hasta tamamen iyileşebilir. Fakat beyin ameliyatı inme, enfeksiyon, nörolojik problemler ve anesteziden kaynaklanan komplikasyonlar gibi riskler taşıyan girişimsel bir yöntemdir.

Endovasküler tedavi olarak bilinen prosedürde doktorlar AVM’yi görüntülemek için anjiyogram kullanırlar. Küçük bir kateter ile damara kontrast madde verilerek x ışınları ile görüntü alınır. Doktorlar daha sonra kateteri lezyona özel glu denen yapıştırıcı madde enjekte etmek için kullanırlar. Yöntem açık cerrahiden daha az invaziv olmakla beraber her zaman tüm AVM’yi tedavi etmez.

Parsiyel tedavi edilen AVM’ler hala kanama ve inme riski taşırlar. Sonuç olarak çoğu beyin cerrahı parsiyel tedavi veya embolize edilen AVM varlığında gelecekte risk oluşabileceğine inanır. Endovasküler tedavi genel olarak cerrahi çıkarım veya stereotaksik radyocerrahi öncesinde AVM’nin boyutunu küçültmek için kullanılır.

Stereotaksik Radyocerrahi

Stereotaksik radyocerrahi radyasyon ışınlarını değişik açılardan AVM’ye odaklar. Zaman içinde radyasyon, AVM kan damarlarının daralmasına ve sonuç olarak kapanmasına yol açarak kanama ve inme riskini ortadan kaldırır.

Cerrahi olarak çıkarmaya göre primer avantajı radyocerrahinin noninvaziv olması ve açık cerrahinin risklerini taşımamasıdır. Daha da önemlisi bazı AVM’lerin beyin içinde, konvansiyonel cerrahi ile güvenle yaklaşılamayacak bölgelerde lokalize olmasıdır. Bu vakalarda radyocerrahi mümkün olan tek tedavi seçeneği olabilir.

Radyocerrahi diğer tedavilerle beraber kullanılabilir. Örneğin cerrahi ile tam olarak çıkarılamamış AVM kalıntısı için radyocerrahi kullanılabilir. AVM için radyocerrahi tedavisi ayaktan bir işlemdir ve hastaların hemen normal yaşamlarına dönmesini sağlar.

Radyocerrahini AVM tedavisinde birkaç dezavantajı vardır. Birincisi, radyasyonun malformasyonu tahrip ederek  tam olarak kapatması 3 yıl sürebilir ve bu sürede hasta AVM kanaması riski altındadır. Tedavi malformasyonu tahrip aşamasında olsa da radyocerrahi sonrasında bir AVM kanaması sonucunda hastada nörolojik hasar ortaya çıkabilir. İkincisi, tüm AVM’lerin radyocerrahi sonrasında yok olmamasıdır. Çapı 3 cm ve daha küçük olan küçük AVM’ler tek tedavi sonrasında %80 yok olma şansına sahiptir. Daha büyük AVM’lerin yok olma oranı daha düşüktür. Sonuç olarak AVM’lerin sadece bir bölümü radyocerrahiden sonra tam olarak yok olurken bir bölümünde ikinci kez  radyocerrahi tedavisi gerekebilir.

Sonuç olarak AVM radyocerrahi ile yok olsa bile semptomlar devam edebilir. Örneğin AVM tedavisinden önce başağrısı ve nöbetleri olan hastalarda şikayetler, tedavi ile AVM yok olduğunda da, devam edebilir. Bu durumlarda sebep, tahrip olma durumu ile beraber AVM çevresinde oluşan skar dokusu olarak düşünülmektedir.

CyberKnife diğer radyocerrahi sistemlerinden, tümörün hedeflenmesi ve hastanın hareketsiz kalması için hastanın başına takılan sert metal çerçevenin ihtiyaç duyukmaması ile farklılık gösterir. CyberKnife tümör lokasyonunu devamlı olarak takip eden bilgisayar görüntüleme yöntemi ile oldukça etkin hedefleme yapmayı başarır ve bu nedenle metal çerçeve ihtiyacını ortadan kaldırır. Ayrıca diğer radyocerrahi sistemleri sadece beyindeki AVM’lerin tedavi edebilirken CyberKnife omurilikteki AVM’leri de tedavi edebilir.

Hızlı İletişim